![Ali Tezel](https://im.haberturk.com/yazarlar/HTGazete/ali-tezel-1016-400x400.png?v=1419251100)
Cinsiyet değiştirip erken emekli oldu ama miras ne olacak?
İki gün önce ilgine bir olaya şahit oldum. Büroma gelen bir vatandaş evliliklerinin 12. yılında cinsiyet değiştirmiş ve yeni cinsiyeti olan kadın sıfatıyla SSK'dan emekli oldu, ikinci sorusu mirasla ilgiliydi...
İki gün önce benim de üye olduğum, İZİMDER'in (İzmir İktisat Mezunları Derneği) davetiyle 9 Eylül Üniversite'sinde konferansım vardı. Konferans öncesi, havaalanında yanıma bir hanımefendi geldi ama sesi biraz kalıncaydı. Hikâyesini anlatınca olay çok ilginç geldi. 2002 yılında evlenmiş ve 10 yıllık evli iken yurtdışında operasyon geçirip kadın olmuş. Yeni cinsiyeti olan kadınlıkla SSK'dan önce askerlik borçlanması talep etmiş sonrasında da emeklilik dilekçesi vermiş ama SSK, hem askerlik
borçlanmasını hem de emeklilik talebini kabul etmemiş. Demiş ki, "İşe girişinde erkek idin sonradan kadın olmuşsun bu sebeple kadınların askerlik borçlanması yapma hakkı yok, kadınların şartlarıyla emeklilik hakkın da yok".
Kendisine yardımcı oldum ve ilgili SGK il müdürüyle görüşüp hem askerlik borçlanmasını sağladım hem de emekli olmasını temin ettim. Zira her ikisi de yasal hakkıydı, madem askerlik yapmış askerlik borçlanabilirdi, madem cinsiyet değiştirmiş ve kadın olmuş ve emekliliğe de pembe nüfus cüzdanıyla başvurmuştu kadın gibi değerlendirilmesi gerekiyordu.
Ancak, sonradan bir sorusu daha oldu işte onu anında cevaplayamadım, "Ben bu sorunu araştırayım gazeteden cevaplayayım" dedim. Sorusu, "Ben vefat edersem eşim benden dul aylığı alabilir mi?"ydi.
AYNI CİNSLER EVLENEMEZ
Türk Medeni Kanunu gereğince aynı cinsler evlenemezler. Ancak, evli iken cinsiyet değiştirince ne olur? Normal şartlarda cinsiyet değiştirme operasyonu yapabilmenin şartlarından birisi, evli olmamaktır. Yani, evli birisi cinsiyetini değiştirmek için mahkemeye başvursa mahkeme önce "Evliliği sona erdir" diyecektir. Ancak, bu kişi Türkiye'de prosedürü izlemek yerine yurtdışında operasyon geçirmiş ama sanırım kendisinin unuttuğu bir şey var. O da, operasyonu nerede geçirirse geçirsin mavi olan nüfus cüzdanını pembeye çevirmek için mutlaka mahkeme kararı gerekir. Sanırım, bu kişi mahkemeye başvurduğunu unutmuş olmalı.
ARTIK EŞ DEĞİLLER, MİRAS DA OLMAZ
Evlilik birliği boşanma dışında da sona erer bunlar, ölüm, gaiplik ve cinsiyet değiştirmedir. Evlenmenin kurucu unsurlarından biri ayrı cinsten kişiler arasında yapılmış olmasıdır. Aynı cinsten kişiler arasındaki evlilik yok hükmündedir. Fakat eşlerin evlilik birliğinin kurulmasından sonra cinsiyetini değiştirmesi
halinde evliliğe ne olacağı kanunda düzenlenmemiştir. Ancak, Medeni Kanun'a göre cinsiyet değiştirme ameliyatlarına izin verilmesi için evli olmamak gerektiğinden evli bir kimsenin kurallara uygun olarak cinsiyetini değiştirmesi mümkün değil. Buna rağmen, evli olan bir kimse mahkemeye gitmeden kendisi bu operasyonu yaptırmışsa, nüfus cüzdanını değiştirmek için dava açması gerekir. İşte bu durumda mahkeme evliliğin yokluğuna karar verir. Zaten bu tür davalar hem nüfus müdürlüğü hem de kamu düzeni olduğu için savcılıkça da bilinmesi gereken davalardır. Bu halde evlilik hükümsüz hale gelir. Evlenme hükümsüz kalacağından artık bu kişi evli değildir ve eşi miras ile dul aylığı alma hakkına da (ilerde vefat sonrası) sahip değildir.