NATO Zirvesi'nin kadın liderleri
Günlerdir dünyanın gözü Washington'da gerçekleşen NATO Liderler Zirvesi'nde. Zirvenin ana gündem maddesi ise Ukrayna'ya destek ve Çin tehdidi oldu. Zirve sonunda Kadın, Barış ve Güvenlik politikasının güncellenmiş hali de onaylandı. Ancak bu bildirgeye 32 üyesi bulunan NATO'da imza atan 3 kadın lider vardı... Bugün dünya genelinde 27 ülkenin devlet ya da hükümet başkanı kadın, öte yandan UN Women verilerine göre dünya genelinde parlamentolardaki cinsiyet eşitliğine ise bu hızla gidilirse 2063 yılında ulaşılacak
![NATO Zirvesi'nin kadın liderleri](/images/dummy/placeholder-image.gif)
2024 NATO Liderler Zirvesi, NATO'nun kuruluşulun 75. Yılında Washington'da gerçekleşti. Zirvenin ana gündem maddesi Ukrayna oldu, ancak zirve sonunda yayımlanan bildirgede NATO'nun Kadın, Barış ve Güvenlik (WPS) ve İnsani Güvenlik konularını tüm temel görevlere entegre etmeye kararlı olunduğu belirtildi.
Bildirgede, cinsiyet perspektiflerinin NATO'nun tüm faaliyet ve yapılarına entegrasyonunu geliştirecek ve İttifak içinde cinsiyet eşitliğini ilerleterek NATO'nun daha geniş güvenlik sorunlarına daha iyi yanıt vermesini sağlayacak güncellenmiş bir Kadın, Barış ve Güvenlik (WPS) politikasının onayladığı ifade edildi.
Ancak 32 üyenin imza attığı bu bildirgede 3 kadın liderin imzası bulunuyor. NATO liderlerinin aile fotoğrafı çektirdiği karede siyah ve lacivert takım giyen erkek liderlerinin yanında renk katan kadın liderler, cinsiyet eşitliğine ulaşmak için dünyanın daha çok zamanı olduğunu bir kez daha hatırlattı...
2024 NATO Liderler Zirvesi'ne katılan 3 kadın lider; Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, ve Estonya Başbakanı Kaja Kallas idi.
2023
2023'te Vilnius'ta gerçekleşen NATO Liderler Zirvesi'nde Frederiksen, Meloni ve Kallas'ın yanı sıra iki kadın lider daha bulunuyordu. Slovakya'nın ilk kadın ve en genç Cumhurbaşkanı Zuzana Čaputová ve İzlanda Başbakanı Katrín Jakobsdóttir zirveye katılan kadın liderler arasındaydı. İki isim de 2024 yılında görevinden ayrıldı.
2022
2022'de Madrid'de gerçekleşen zirvede ise İtalya'nın şu anki başbakanı Meloni dışında, Danimarka Başbakanı Frederiksen, Estonya Başbakanı Kallas, Slovakya Cumhurbaşkanı Čaputová ve İzlanda Başbakanı Jakobsdóttir bulunuyordu.
2021 MERKEL'İN KATILDIĞI SON ZİRVE
Pandemi gölgesinde düzenlenen 2021 NATO Liderler Zirvesi Brüksel'de gerçekleşmişti. Bu zirve, Almanya Şansölyesi Angela Merkel'in katıldığı son zirveydi. Zirveye Merkel dışında katılan kadın lider ise, Danimarka Başbakanı Frederiksen, Estonya Başbakanı Kallas, Slovakya Cumhurbaşkanı Čaputová, İzlanda Başbakanı Jakobsdóttir ve Norveç Başbakanı Erna Solberg idi.
2019'DA ALTI KADIN LİDER
Pandemi öncesinde gerçekleşen son zirve ise 2019 yılında Londra'da düzenlendi. Bu zirveye 6 kadın lider katılmıştı. Almanya Şansölyesi Merkel, Danimarka Başbakanı Frederiksen, Slovakya Cumhurbaşkanı Čaputová, İzlanda Başbakanı Jakobsdóttir, Norveç Başbakanı Solberg'in yanı sıra Belçika Başbakanı Sophie Wilmes de katılanlar arasındaydı.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres geçen sene yaptığı açıklamada cinsiyet eşitliğine ulaşmanın 300 yıl alacağını söylemişti. Birleşmiş Milletler Kadın Birimi de (UN Women), düzenli aralıklarla çıkardığı raporlarda bu eşitliğe ulaşmanın daha çok zaman alacağının altını çiziyor.
Son olarak Haziran ayında UN Women tarafından paylaşılan raporda kadınların dünya çapında siyasete katılımına ilişkin bazı veriler paylaşıldı.
Hükümetlerin yönetim pozisyonlarındaki kadınlar
1 Haziran 2024 itibarıyla 27 ülkede, 28 kadın devlet veya hükümet başkanı olarak görev yapıyor. Bu hızla en yüksek mevkilerde cinsiyet eşitliğine ulaşmak için en az 130 yıl gerekecek.
Sadece 18 ülkenin kadın devlet başkanı var ve 15 ülkede ise hükümetin başında bir kadın var.
UN Women tarafından derlenen veriler, kadınların bakanlıklara başkanlık eden kabine üyelerinin yüzde 23,3'ünü temsil ettiğini gösteriyor. Kadınların kabinlerde, yüzde 50 ve üzerinde temsiliyetin bulunduğu yalnızca 15 ülke var.
Kadınların kabinlerde en çok görev aldığı bakanlıklar ise şöyle; Aile ve çocuklarla ilgili konular, kadınlar ve cinsiyet eşitliği hakkındaki alanlar, sosyal kalkınma, sosyal koruma, güvenlik ve azınlıklarla ilgili konular.
Ulusal parlamentolarda kadınlar
Tek meclisli veya alt meclislerdeki parlamenterlerin yalnızca yüzde 26,9'u kadın; bu oran 1995'te yüzde 11'di.
Yalnızca altı ülkede parlamentoda tek veya alt meclislerde yüzde 50 veya daha fazla kadın bulunuyor: Ruanda (yüzde 61), Küba (yüzde 56), Nikaragua (yüzde 54), Andorra (yüzde 50), Meksika (yüzde 50), Yeni Zelanda (yüzde 50) ve Birleşik Arap Emirlikleri (yüzde 50).
Avrupa'da 13, Afrika'da beş, Latin Amerika ve Karayipler'de dört ve Asya-Pasifik'te bir ülke olmak üzere 22 ülkede bu temsiliyet yüzde 40 ve üzerinde.
Mevcut ilerleme hızıyla, ulusal yasama organlarında cinsiyet eşitliğine 2063'ten önce ulaşılamayacak.
Kadınlar Latin Amerika ve Karayipler'de parlamentodaki sandalyelerin yüzde 36'sını elinde tutarken, Avrupa ve Kuzey Amerika'da parlamenterlerin yüzde 33'ünü oluşturuyor. Sahra Altı Afrika'da kadın yasa yapıcıların oranı yüzde 27'; bunu yüzde 23 ile Doğu ve Güneydoğu Asya, yüzde 20 ile Okyanusya, Orta ve Güney Asya ile Kuzey Afrika ve Batı Asya takip ediyor.